Vùng đất Ninh Thuận nắng nóng khô cằn từng được xem là vùng khí hậu phù hợp để trồng nho và từng gắn bó với loại cây này suốt bao nhiêu năm. Chung thủy là thế, khí hậu phù hợp là thế nhưng hiện tại nhiều hộ nuôi trồng đã chuyển sang canh tác những loài cây khác.
Diện tích trồng nho tại Ninh Thuận ngày càng giảm đi
Trước năm 1997 nho đã được nhiều hộ dân trồng trên đất Ninh Thuận. Đã có 2300 ha đất trồng nho tại đây năm 1998. Tuy nhiên con số này mỗi năm lại mỗi giảm, năm 2010 chỉ có 1650ha, năm 2011 là 1000 ha, năm 2012 chỉ có 758 ha.
Hiện nay tổng hecta dùng cho canh tác nho tại Ninh Thuận là 1220ha và chủ yếu nằm tại các vùng Ninh Sơn, Ninh Hải, Ninh Phước, Phan Rang- Tháp Chàm
Giám đốc HTX Bình Tiên (xã Xuân Hải, huyện Ninh Hải) – Ông Trần Cao Tiên chia sẻ trồng trọt canh tác nho hiện nay tồn đọng nhiều khó khăn. Điều này làm cho nhiều hộ dân không thể trồng, buộc phải chuyển sang canh tác giống cây khác. Khó khăn có thể kể đến là các loại sâu xanh da láng, bọ trĩ nhện đỏ hoặc nhiều dịch hại như bệnh phấn trắng, mốc sương. Những loại bệnh cũng như côn trùng này xuất hiện liên tục khi nuôi trồng nho làm năng suất bị ảnh hưởng rất nhiều.
Một phần nguyên do cũng đến từ các hộ nông dân trong quá khứ đã quá lạm dụng thuốc trừ sâu và thuốc bảo vệ thực vật. Điều này cũng không trách các hộ được vì để nắm bắt được khoa học kỹ thuật thì cần có các cán bộ chuyên môn tuyên truyền và hướng dẫn. Tuy nhiên đối với người nông dân mà nói thì nếu không phun thuốc bảo vệ thì sẽ rất rủi ro, có thể mất trắng.
Càng phun thuốc, sâu bệnh lại càng tăng
GS-TS Nguyễn Lân Hùng chia sẻ: Đa số các hộ cứ thấy sâu bệnh là phun thuốc, đây là việc làm hết sức tùy tiện. Đất đai sẽ ngày càng xấu đi và sâu bệnh do được phun quá liều nên sẽ phát sinh những kháng thể có thể chống lại thuốc. Điều này khiến người nông dân tiếp tục phun quá liều và đất đai tiếp tục bị nhiễm độc nặng. Ngành nông nghiệp trồng nho của Ninh Thuận cứ thế rơi vào vòng luẩn quẩn.
Ông Trần Cao Tiên cũng thừa nhận sự lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật của nhiều hộ dân khiến sản phẩm nho Ninh Thuận khi xuất khẩu gặp rất nhiều khó khăn. Ông cũng đã triển khai đề tài khoa học ” Ứng dụng công nghệ sinh học trong phòng trừ sâu bệnh nho xanh Ninh Thuận”. Đề tài cũng được Trung tâm Nông nghiệp Hữu cơ, Học viện Nông nghiệp Việt Nam hưởng ứng.
Việc thay thế thuốc bảo vệ thực vật bằng chế phẩm sinh học đã có nhiều tín hiệu khả quan. Vườn nho không xuất hiện sâu bọ và có sức đề kháng tốt với các bệnh nấm phổ biến như sương mai, phấn trắng, thán thư.
Việc áp dụng chế phẩm sinh học và thay thế đại trà thuốc bảo vệ thực vật hiện nay là hoàn toàn có thể. Như vậy thì Việt Nam nói chung cũng như Ninh Thuận nói riêng có thể tự hào là chúng tôi có sản phẩm nho hữu cơ ngon ngọt và an toàn.